Mối liên quan giữa ăn uống và ung thư
Những gì mà chúng ta cung cấp cho cơ thể một ngày ba lần, đều đặn, có ảnh hưởng đến sinh học của tế bào. Vậy thì loại thực phẩm nào có thể tạo điều kiện cho ung thư phát triển ? “Rõ ràng là mối nguy cơ này gia tăng từ sau thế chiến thứ 2, khi có sự thay đổi trong ăn uống ở các nước phương Tây. Thay đổi đầu tiên là việc tiêu thụ đường - đường có mặt mọi nơi, cả trong nước uống !”, một nhà dinh dưỡng học GS. David Servan-Schreiber đã nhận định như vậy. “Trước thế chiến thứ 2 không hề có đường trong nước uống. Ngày nay nguồn nước chính cho một người là thức uống ngọt” ... trong khi đó đường trực tiếp nuôi dưỡng các tế bào ung thư, những tế bào bất bình thường này cần rất nhiều Gluco để tự nuôi sống và tăng trưởng ngoài sự kiểm soát của cơ thể.
Yếu tố thứ nhì là sự mất cân bằng trong mỡ động vật, trong tất cả các sản phẩm từ động vật, thịt, sữa, bơ, phô mai và trứng. Từ sau thế chiến thứ 2, người ta nuôi gia súc với bắp và đậu nành, giàu omega 6 và nghèo omega 3, có nhiều trong cỏ. Khi gia súc ăn cỏ, trong thịt, sữa, bơ, phô mai và trứng có dấu vết của omega 3. Và khi người ta ngừng cho chúng ăn cỏ thì người ta đứng trước chuỗi dây chuyền thực phẩm hoàn toàn mất cân bằng - quá thừa omega 6 và thiếu omega 3, điều này dẫn đến những phản ứng viêm trong cơ thể.
Mà ung thư thì cần viêm để bùng phát, vì hiện tượng viêm cho phép tăng sinh nhanh chóng hơn để xâm chiếm các mô lân cận. Vì vậy nếu loại bỏ được hiện tượng viêm thì có thể ức chế được sự bùng phát các tế bào ung thư. Do đó, chúng ta thực sự cần chú ý đến độ cân bằng giữa omega 3 và omega 6.
Yếu tố thứ ba là những sản phẩm hóa học tràn lan trong môi trường thực phẩm lẫn nước uống, nhất là thuốc trừ sâu... Thống kê cho thấy những nông dân sử dụng nhiều thuốc trừ sâu có nguy cơ ung thư cao hơn gấp ba lần những người không sử dụng.
Những thực phẩm bảo vệ
Đa số các phân tử kháng ung thư đều nằm trong rau xanh và trái cây - chứ không ở trong thịt, bơ, sữa hay phô mai và trứng. Rau xanh không chỉ có những thành phần chống oxy hóa mà còn có những phân tử đặc biệt có tính năng chống ung thư. Thí dụ như trà xanh: khi người ta cho trà xanh chung với các khối u đang tăng trưởng trong phòng thí nghiệm thì người ta thấy rằng chúng ngưng phát triển. Điều này giải thích vì sao những dân tộc uống nhiều trà xanh lại có tỷ lệ ung thư rất thấp. Như vậy có một cái gì đó trong trà xanh hoạt động về mặt sinh học có thể ngăn chặn ung thư, dù chưa có những nghiên cứu quy mô lớn để có thể “cấp bằng” cho trà xanh về tính năng tuyệt vời này.
Một loại củ gia vị chứa chất kháng viêm tự nhiên mạnh nhất, không gây tác dụng phụ, không làm loét dạ dày mà chúng ta thường dùng, là nghệ. Loại bột màu vàng làm gia vị căn bản của món cà ri này là một chất chống viêm khá mạnh cho phép hạn chế các dạng viêm khớp không thoái hóa, sự phát triển của ung thư, của bệnh Alzheimer và cả những bệnh về tim mạch.
Người ta thắc mắc có nên chỉ ăn rau sạch để an toàn hay không thì GS. David Servan-Schreiber cho rằng : “Tác dụng tích cực của rau xanh và trái cây quan trọng hơn là mối phiền phức từ thuốc trừ sâu ! Nên ăn bông cải xanh có thuốc trừ sâu hơn là không ăn bông cải vì sợ thuốc trừ sâu !”
Những nguy cơ dẫn đến ung thư
Chính xác thì không có những “thực phẩm gây ra ung thư”. Chứng bệnh này rất phức tạp, bao gồm cả các yếu tố di truyền, tác động ngoại vi (như nhiễm xạ, nhiễm chất độc...); và các yếu tố tâm sinh lý, môi trường cũng can thiệp vào. Song, nhiều nghiên cứu cho thấy vai trò gây hại (gián tiếp) của một số loại thực phẩm. Không hề có loại nào bị cấm hoàn toàn, nhưng có nhiều loại được khuyên dùng hạn chế:
* Thịt đỏ mặc dù có chứa nhiều dưỡng chất nhưng đừng nên lạm dụng, chỉ khoảng 10 % nhu cầu năng lượng tổng quát là đủ. Nên tận hưởng cá, thịt gia cầm hay đạm thực vật trong các bữa ăn. Hơn nữa nên chú ý đến cách nấu nướng; hạn chế các món nướng và B.B.Q, vì làm gia tăng thêm nguy cơ...
* Thức uống có cồn, rượu mạnh không được khuyên dùng vì có thể dẫn đến nguy cơ ung thư thực quản, yết hầu, khoang miệng, môi và thanh quản; nên hạn chế ở mức hai ly đối với nam giới và ít hơn một ly ở nữ giới.
* Muối là thủ phạm gây tăng huyết áp và cả về nguy cơ ung thư. Đó là lý do nên hạn chế tiêu thụ muối. Tránh lạm dụng lọ muối, cho dù là nêm trong lúc nấu hay là cho vào khi ăn. Nên hạn chế cả những thực phẩm muối khô hay bảo quản bằng muối, đặc biệt là các món thịt.
Ngoài ra, thừa cân làm gia tăng các nguy cơ về sức khỏe tổng thể và có ảnh hưởng đến sự hình thành của nhiều dạng ung thư. Nên giữ được sự cân bằng BMI giữa 18,5 và 25. Hơn nữa nên tránh để xảy ra trường hợp tăng cùng một lúc 5 kg trong suốt khoảng thời gian trưởng thành. Tăng vận động hay chơi một môn thể thao đều đặn; nên đi bộ mỗi ngày 1 giờ và nên có một xuất vận động tích cực ít nhất là 1 giờ cho mỗi tuần.
Tất cả tùy thuộc vào chính bản thân và các thông tin mà bạn hiểu rõ. Dù sao, không cần bắt buộc mình phải theo một thực đơn cứng ngắc và đơn điệu bằng cách vạch ra từng loại thực phẩm nên và không nên tiêu thụ. Chỉ cần nhớ chính sự lạm dụng và thừa mứa mới là mối nguy hại thật sự. Nên để cho mình cảm nhận sự ngon miệng !
Thiên Lộc (tổng hợp)