Có hai cách để đưa tế bào ung thư vào chỗ chết: hoặc là dùng một chất ngăn cản quá trình tự tiêu, tức là bẻ gãy quá trình chống chọi của tế bào ung thư, hoặc là thúc đẩy hơn nữa sự tự kích hoạt quá trình tự tiêu làm cho quá trình này trở thành có hại.    

Các nhà khoa học Viện Ung thư Dana-Farber do Giáo sư, Tiến sĩ  Alec Kimmelman chủ trì đã tạo ra 3 mô hình ung thư tuyến tụy của chuột. Mô hình thứ 1 gắn nhân tế bào ung thư tuyến tụy vào da chuột, mô hình thứ 2  tiêm  các nhân  tế bào ung thư tụy vào ngay tuyến tụy chuột, mô hình thứ 3 cho phát triển các khối ung thư tuyến  tụy bẩm sinh  (do di truyền). Đặc điểm nổi bật của các tế bào ung thư tuyến tụy quan sát được là chúng tự kích hoạt quá trình tự tiêu ngay cả khi đang sống trong điều kiện bình thường (chưa bị các cách trị liệu làm cho khắc nghiệt, vẫn được cung cấp đủ dinh dưỡng).

Thử điều trị 3 mô hình ung thư tuyến tụy bằng hydrochloroquin. Và kết quả thật bất ngờ: Hydrochloroquin ức chế sự  kích hoạt quá trình  tự tiêu của các tế bào ung thư nghĩa là bẻ gãy quá trình chống chọi, duy trì sự sống của chúng. Trong 3 mô hình ung thư tuyến tụy thì mô hình 1 tỏ ra nhạy cảm với hydrochloroquin hơn cả. Tất cả các con chuột  không được điều trị  bằng hydrochloroquin đã chết chỉ trong vòng 140 ngày trong khi tất cả các con chuột được điều trị bằng hydrochloroquin chết sau 180 ngày. Điều này có nghĩa là hydrochloroquin làm chậm sự phát triển bệnh, kéo dài thêm đời sống 40 ngày (tương đương 28,5%). Mô hình ung thư tuyến tụy 2 và 3  đáp ứng với hydrochloroquin yếu hơn, đặc biệt là ở mô hình 3. Ở mô hình 3, các tế bào ung thư tuyến tụy bị các mô xơ cứng rắn khác bao quanh, hầu như không cho thuốc thấm vào để phát huy hiệu lực. Tuy nhiên, dù không đáp ứng cao  như ở mô hình 1, tại mô hình 3 hydrochloroquin vẫn đạt được một hiệu quả có ý nghĩa, kéo dài thêm đời sống của chuột 27 ngày.

GS.TS. Kimmelman và  TS.BS chuyên khoa Brian Wolpin đã bắt đầu thử nghiệm trên  36 người bệnh và hy vọng rằng sẽ cải tiến cách điều trị để thu được kết quả tốt hơn. Theo họ, ung thư tuyến tụy thường khó đáp ứng với các thuốc kể cả các thuốc mới nhất nên cần dùng tia xạ làm tăng sự tự kích hoạt quá trình tự tiêu và kết hợp với hydrochloroquin để ức chế quá trình tự tiêu của tế bào ung thư tuyến tụy thì mới có được hiệu quả mong đợi. Nói dễ hiểu là sẽ dùng hydrochloroquin khi ung thư tuyến tụy đang hoạt động.

Liệu hydrochloroquin loại thuốc chống sốt rét cổ điển, dễ kiếm, rẻ tiền có thực sự giúp được con người chống lại ung thư tuyến tụy không? Hãy bình tĩnh theo dõi, chờ đợi các thử nghiệm khá đơn giản song độc đáo thú vị này

  DSCKII. Bùi Văn Uy